دکلمه های شاهو قادری



ژیان نامە مامۆستا پیره‌مێرد

پیره‌مێرد چ پۆستێکی‌ باڵای‌ هه‌بوو؟
پیره‌مێرد ناوی‌ تۆفیق کوڕی‌ مه‌حمود ئاغای‌ کوڕی‌ هه‌مزه‌ ئاغای‌ مه‌سره‌فه‌، ساڵی 1867 له ‌گه‌ڕه‌کی‌ (گۆیژه‌)ی‌ شاری‌ سلێمانی‌ له ‌دایک بووه.
پیره‌مێرد هاوشێوه‌ی‌ شاعیران، حاجی‌ قادری‌ کۆیی‌، نالی‌، مه‌حوی‌، مه‌وله‌وی ‌‌و زێوه‌ر، شار و مزگه‌وته‌کانی‌ کوردستانی‌ کردووه‌ و بۆ ماوەیەک لە هەر شوێنێکدا ماوەتەوە.
له‌به‌ر لێهاتوویی‌‌ و بوونی‌ توانایه‌کی‌ باش له‌ ڕووی‌ به‌ڕێوه‌بردن ‌و نووسین ‌و ڕۆشنبیرییه‌وه‌، ڕۆژی 1899/9/14 به‌فه‌رمانێکی‌ سوڵتان عه‌بدولحه‌مید سوڵتانی‌ ده‌وڵه‌تی‌ عوسمانی‌، پیره‌مێرد کرا به ‌ئه‌ندامی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ باڵای‌ شاری‌ ئیستانبوڵ، له‌ هه‌مان کاتدا پله‌ی‌ به‌گیشی‌ پێده‌بەخشرێت، هه‌ر له‌و ماوه‌یه‌دا به‌هۆی‌ عیزه‌ت پاشاوه‌، پیره‌مێرد ده‌چێته‌ قوتابخانه‌ی‌ یاسا و بڕوانامه‌ی‌ یاساناسی‌ وه‌رده‌گرێت، به‌ڵام له‌ساڵی‌ 1908دا به‌شداری کردنی‌ پیره‌مێرد له‌ ئه‌نجومه‌نی‌ باڵای‌ ئه‌و شاره‌ مه‌رجدار ده‌کرێت، دواتر ئه‌نجومه‌نه‌که‌ هه‌ڵوه‌شایه‌وه‌ و پپره‌مێرد خۆی‌ به‌کاری‌ پارێزه‌ری ‌‌و ده‌رهێنانی‌ گۆڤار و ڕۆژنامه‌وه‌ سه‌رقاڵکرد.

ادامه مطلب


ماموستا هیمن

ماموستا (استاد) محمدامین شیخ الاسلامی موکری متخلص به "هیمن موکریانی" فرزند سید حسن شیخ الاسلامی مکری در سال 1300 شمسی در خانواده دین دار و سرشناس در روستای شیلان آباد، از توابع مهاباد دیده به جهان گشود. ایشان پس از یادگیری قرآن مجید و کتب مقدماتی فارسی و عربی در نزد پدر، به مهاباد رفت و مدت 4 سال در خانقاه جد مادریش شیخ یوسف برهان به کسب علوم دینی پرداخت. ایشان همچنین به مدت چند سال نزد ماموستا ملا احمد فوزی به تحصیل علم و ادبیات کردی پرداخته و به یکی از مروجان زبان کردی تبدیل شدند. استعداد، ذوق شاعری و درک شرایط اجتماعی آن زمان جامعه کرد ماموستا هیمن به حدی بود که از طرف اهل ادب به ایشان لقب"شاعر وطنی" داده بودند. ایشان در سال 1323 شمسی به عضویت شورای نویسندگان نشریه "نیشتمان" درآمدند و به طور رسمی همکاری با مجلات کردی منتشر شده را از آن زمان آغاز کردند و تا اواخر زندگیشان نیز همچنین این همکاری را ادامه دادند، از جمله مشهورترین این مجلات، مجله" سروه" بود که به زبان کردی در شهر ارومیه چاپ و توزیع می شد. 
هم اکنون در مهاباد از ایشان خانه مسی به یادگار مانده است که چند سال قبل(اسفند 1391) با همت شورا و شهردار وقت مهاباد از عروس ایشان خریداری و در تاریخ 6/6/1392 رسما به موزه مفاخر فرهنگی هنری مهاباد تبدیل شد. همچنان که مشاهده می شود زندگی آدم های بزرگ با مرگ ایشان پایان نمی یابد، بلکه میراثی جاودان برای آیندگان به جا می گذارند؛ نمونه عینی و ملموس این امر بعد از مرگ هنرمند و شاعر نامدار کوردستانی(استاد هیمن) قابل مشاهده بوده که خانه ایشان به مامن و پناهگاهی امن برای حفظ آثار و نوشته های دیگر مفاخر و هنرمندان مهاباد تبدیل شده است. این موزه دارای 4 گالری اصلی(ماموستا هیمن، ماموستا هه ژار، محمد قاضی و محمد ماملی) و 6 ویترین کوچک و متوسط همراه با اتاق آرشیو و اسناد است که به همت و همکاری خانواده های این عزیزان و دوستداران فرهنگ و هنر کوردی جمع آوری و تنظیم شده است. 
 لازم به ذکر است که شخص ماموستا هیمن به سبب شرایط کاری و. مدت زمان زیادی در این خانه اقامت نداشته اند؛ ولی هم عایشه خانم همسرشان و هم صلاح الدین شیخ الاسلامی موکری فرزندشان در این خانه دار فانی را وداع گفته اند. 
از مهمترین و ارزشمندترین آثار ماموستا هیمن می توان به" دیوان شعر تاریک و رون"، شعر "ناله جودایی"، مجموعه مقالات و اشعار"پاشه روک"،"بازنویسی تحفه مظفریه از رسم الخط لاتینی به کردی"، "قه لای ده م ده م"، "شازاده و گه دا" و "هه واری خالی" اشاره کرد. 
ماموستا محمدامین شیخ الاسلامی موکری (هیمن) در شب 28 فروردین 1365 هجری_شمسی در سن 65 سالگی بر اثر عارضه سکته قلبی به دیار باقی شتافتند.

ماموستا هیمن


ژیان نامە مامۆستا پیره‌مێرد

پیره‌مێرد چ پۆستێکی‌ باڵای‌ هه‌بوو؟
پیره‌مێرد ناوی‌ تۆفیق کوڕی‌ مه‌حمود ئاغای‌ کوڕی‌ هه‌مزه‌ ئاغای‌ مه‌سره‌فه‌، ساڵی 1867 له ‌گه‌ڕه‌کی‌ (گۆیژه‌)ی‌ شاری‌ سلێمانی‌ له ‌دایک بووه.
پیره‌مێرد هاوشێوه‌ی‌ شاعیران، حاجی‌ قادری‌ کۆیی‌، نالی‌، مه‌حوی‌، مه‌وله‌وی ‌‌و زێوه‌ر، شار و مزگه‌وته‌کانی‌ کوردستانی‌ کردووه‌ و بۆ ماوەیەک لە هەر شوێنێکدا ماوەتەوە.
له‌به‌ر لێهاتوویی‌‌ و بوونی‌ توانایه‌کی‌ باش له‌ ڕووی‌ به‌ڕێوه‌بردن ‌و نووسین ‌و ڕۆشنبیرییه‌وه‌، ڕۆژی 1899/9/14 به‌فه‌رمانێکی‌ سوڵتان عه‌بدولحه‌مید سوڵتانی‌ ده‌وڵه‌تی‌ عوسمانی‌، پیره‌مێرد کرا به ‌ئه‌ندامی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ باڵای‌ شاری‌ ئیستانبوڵ، له‌ هه‌مان کاتدا پله‌ی‌ به‌گیشی‌ پێده‌بەخشرێت، هه‌ر له‌و ماوه‌یه‌دا به‌هۆی‌ عیزه‌ت پاشاوه‌، پیره‌مێرد ده‌چێته‌ قوتابخانه‌ی‌ یاسا و بڕوانامه‌ی‌ یاساناسی‌ وه‌رده‌گرێت، به‌ڵام له‌ساڵی‌ 1908دا به‌شداری کردنی‌ پیره‌مێرد له‌ ئه‌نجومه‌نی‌ باڵای‌ ئه‌و شاره‌ مه‌رجدار ده‌کرێت، دواتر ئه‌نجومه‌نه‌که‌ هه‌ڵوه‌شایه‌وه‌ و پپره‌مێرد خۆی‌ به‌کاری‌ پارێزه‌ری ‌‌و ده‌رهێنانی‌ گۆڤار و ڕۆژنامه‌وه‌ سه‌رقاڵکرد.

ادامه مطلب


دکلمه ی کوردی فرمێسکی گەش 

 
قەت لە دنیادا نەبوو بێجگە لە ناخۆشی بەشم               مات و داماو و پەشێو و بێکەس و چارەڕەشم
سەردەمێک ئاوارە بووم و ماوەیێکیش دەسبەسەر               نەمدی ڕووی ئاسوودەیی، ھەر تووشی گێرە و قەڕقەشم
دابی کوردی وایە، کەس لاگیری لێقەوماو نییە               بۆچی سەرکۆنەی بکەم لێم زیزە یاری مەھوەشم؟
تیغی بێ مەیلی و جەفای ئەو نازەنینە دڵڕەقە                  جەرگی لەت کردم بەجارێک ئەنجنیویە سینەشم
کوشتمی و شەش خانی ئوممێدی لەمن گرتن حەریف               مۆرە ھەڵداوێم و بێھوودە بەھیوای دووشەشم
نابینی زەردە لەسەر لێوی کەسێ لەم شارەدا                          گەر خەم و دەردی دڵی خۆمیان بەسەردا دابەشم
خۆشەویستی گۆشەکەی تەنیایی ھەر ئەژنۆکەمە                  بۆیە ڕۆژ و شەو وەھا گرتوومەتە نێو باوەشم
نایەڵێ دوژمن بەڕەنگە زەردەکەی من پێکەنێ                   تا دەمی مردن ئەمن مەمنوونی فرمێسکی گەشم
شاعیرێکی ڕاست و یەکڕووم و فیداکار و نەبەز                  کوردە موحتاجی محەک نیم زێڕی بێ غەلل و غەشم 

 

 

 


آخرین ارسال ها

آخرین وبلاگ ها

آخرین جستجو ها